ЕҰУ ғылыми жобалар мен идеяларды коммерцияландыруға гранттар табыс етті

Тәуелсіздік күні қарсаңында ЕҰУ коммерцияландыру әлеуеті бар үздік жобалар байқауының жеңімпаз ғалымдарына «Жаңа Асу» университеттік грантын табыстады.

Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті қолданбалы зерттеулер жүргізуге, ғылыми жобаларды өндіріске енгізуге және оларды коммерцияландыруға ерекше назар аудара отырып, зерттеу университетіне айналуын жалғастыруда. Бұл үдерісті ынталандыру үшін университет 2022 жылы дәстүрлі «Жаңа Асу» грантын тағайындады.

Биыл байқауға университеттің отыздан астам оқытушылары, докторанттары мен постдокторанттары қатысты. Университеттің Директорлар кеңесінің тәуелсіз директоры, белгілі кәсіпкер және инвестор Талғат Дюсеков бастаған комиссия жалпы құны 84 миллион теңгені құрайтын 10 жобаны анықтады.

2024 жылғы жеңімпаздарға гранттарды салтанатты тапсыру рәсіміне университеттің белгілі ғалымдары, басшылығы мен профессор-оқытушылар құрамы, бизнес-серіктестері қатысты.

«Қазір отандық ғылымның алдында ғалымдардың инновациялық әзірлемелерін коммерцияландыру және оларды экономикаға енгізу бойынша өте маңызды міндет тұр. Мемлекет басшысы ғылымның дамуына зор көңіл бөлуде, тек қаржылық қана емес, сонымен қатар ғылым мен ғалымдарды жан-жақты қолдау да ұдайы артып келеді. Бұл үлкен ортақ міндет, сондықтан екі жыл бұрын ЕҰУ зерттеушілеріне жәрдемдесу үшін «Жана Асу» грантын құрды. Биылғы жылы байқауға 36 жоба қатысып, оның 10-ы үздік деп танылды. Бұл энергетика, микробиология, экология және басқа да салалардағы жобалар. Әрі қарай біз бизнес-идеяларды, коммерцияландыру перспективалары бар жобаларды ілгерілету және ғалымдарды пәрменді қолдау үшін барлық жағдайды жасайтын боламыз», – деп атап өтті Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ Басқарма төрағасы-ректоры Ерлан Сыдықов.

ЕҰУ ғылым және коммерцияландыру жөніндегі проректоры Жанна Құрманғалиева «Жаңа Асу» гранты құрылған екі жыл ішінде университет өмірінің ажырамас бөлігі ретінде ғылыми-техникалық қызмет нәтижелерін коммерцияландыруды қолдаудың табысты құралына айналғанын және нақты коммерциялық әлеуеті бар жобаларға қолдау көрсетіліп жатқанын атап өтті.   

«Бастапқыда 3 миллион теңгені құраған бұл гранттың кейбір алғашқы иегерлері бүгінде 150 миллион теңге табыс деңгейіне жеткені қуантады. Менің ойымша, бұл факт ғылымды қажет ететін бизнесті қалыптастыруға ең аз инвестициялардың да жоғары нәтижелілігін айқын көрсетеді. Отандық ғалымдар мен олардың әзірлемелерінің әлеуетіне сену керек», - деп атап өтті проректор.

Жаңа грант иегері, ЕҰУ механика-математика факультетінің докторанты Айдана Кәріпова жасөспірім қыздарға арналған «Sezin» мобильді қосымшасын әзірледі.

«Бұл біздің еліміздегі қазақ тіліндегі алғашқы мобильді қосымша. Онда қыздардың жеке дамуына бағытталған білім беру мазмұны бар (электрондық кітапхана, онлайн оқыту курстары, сұлулық блогы, лайфхактар ​​және т.б.). Мен осы жобаға авторлық құқық патентін бір жарым жыл бұрын алдым. Қосымшаны құру идеясы бала кезімде, мектепте оқып жүрген кезімде пайда болды. Мен интернеті әлсіз, кітапханасы онша бай емес ауылдық мектепте оқыдым. Сонда мен қыздарға мұндай ақпараттық қолдаудың қаншалықты қажет екенін сезіндім. Менің мақсатым – қандай да бір қиындыққа тап болған әрбір қызға көмектесу және қолдау көрсету», - деп бөлісті докторант.

Л.Н. Гумилев атындағы ЕҰУ экология кафедрасының 3 курс докторанты Медет Ахтаев көміртегі шығарындыларын азайту және отынды үнемдеу үшін сутегі отынын өндіру жүйесін енгізу бойынша бірегей ғылыми жобамен айналысуда.

 «Біз бұл идеяны екі кен орнында сынап көрдік. Жобаның бірегейлігі мынада: егер әлемдік аналогтар жаңа техникаға арналған болса, онда біздің әзірлемемізді отандық өндірістегі қазіргі дизельдік техникаға енгізуге болады. Болашақта жоба Қазақстанның Ауыр өнеркәсіп саласына үлкен пайда әкеледі», - деп түсіндірді жоба авторы.

Байқауда жеңіске жеткен өзге де жеңімпаз-жобалар:

- Азат Нұрқасимов, физика-техникалық ғылымдар институтының (ФҒЗИ) докторанты. Жоба «Оң температуралық коэффициенті бар полимерлі композит негізіндегі отандық өзін-өзі реттейтін жылу кабелін өндіру технологиясын құру».

- Нұргүл Ықсат, жаратылыстану ғылымдары факультетінің докторантурасының ғылыми қызметкері. «Ауыл шаруашылығы дақылдарының вирустық ауруларын диагностикалаудың РНҚ технологияларын әзірлеу және зерттеу» жобасы.

- Дәурен Балтабай, механика-математика факультетінің оқытушысы. «Әртүрлі мақсаттағы робот-манипуляторлардың 3D үлгілерін жасау және бағдарлама жасау» жобасы.

- Арай Есейқызы, экономика факультетінің докторанты. «Daneqer» жобасын басқаруға арналған бағдарламалық модельдеу ойыны» жобасы.

- Гүлнәр Исмағұлова, филология факультеті шетел филологиясы кафедрасының профессоры. «Күміс университетінде өмір бойы оқыту немесе бейресми оқыту» жобасы.

- Салтанат Бектұрғанова, Инновациялық даму департаменті Бизнес-инкубатордың бас маманы. «ЕҰУ инновациялық экожүйесі» жобасы - Гумилев атындағы ЕҰУ Инновациялар және кәсіпкерлік орталығының цифрлық платформасы».

- Серікзат Дүйсенғазы, филология факультетінің деканы. «Танымал шетелдік музыкалық шығармалардың мәдениетінің қазақ тілінде жаңғыруы: ән мен тіл тоғысы» жобасы.

- Татьяна Кошман, тарих факультетінің аға оқытушысы. «Обелисктегі естелік» жобасы.